Олий Мажлис Сенатининг ўн саккизинчи ялпи мажлисида экстремизмга қарши курашиш соҳасидаги қонунчиликни такомиллаштиришга қаратилган қонун кўриб чиқилди.
Амалдаги тартибга кўра, экстремистик мазмундаги материалларни тайёрлаш, сақлаш ёки тарқатиш билан боғлиқ айрим қилмишлар жиноий жавобгарликка сабаб бўлади.
Янги қонунга мувофиқ, эндиликда экстремизм, сепаратизм ёки фундаментализм ғояларини ўз ичига олган материалларни биринчи марта тайёрлаш, уларни тарқатиш мақсадида сақлаш, шунингдек, экстремистик ва террористик ташкилотларнинг атрибутлари ёки рамзларини тарқатиш ёхуд намойиш этиш мақсадида тайёрлаш ва сақлаш учун маъмурий жавобгарлик назарда тутилади.
Жиноий жавобгарлик фақат маъмурий жазо қўлланилганидан кейин такроран содир этилган тақдирда юзага келади.
Сенаторларнинг таъкидлашича, бундай ёндашув нотўғри йўлга кирган фуқароларнинг ҳуқуқларини таъминлаш, уларни қонунга итоаткор ҳаётга қайтариш ва қайта ижтимоийлаштиришга хизмат қилади.
Бундан ташқари, жамоат хавфсизлиги ва тартибига таҳдид солувчи материалларни сақлаш ёки тарқатишда иштирок этган шахс, агар у бу ҳақда ҳокимият органларига ўз вақтида хабар берса ва оғир оқибатларнинг олдини олишга фаол кўмаклашса, унинг ҳаракатларида бошқа жиноят таркиби мавжуд бўлмаган тақдирда, жиноий жавобгарликдан озод қилиниши мумкинлиги белгиланмоқда.
Ҳужжатда экстремистик, сепаратистик, фундаменталистик ёки бошқа тақиқланган ташкилотларни ташкил этганлик, уларга раҳбарлик қилганлик ва уларнинг фаолиятида иштирок этганлик учун жавобгарлик чоралари ҳам табақалаштирилмоқда.
Амалдаги қонунчиликда бу ҳаракатларнинг барчаси учун бир хил жазо — 15 йилгача озодликдан маҳрум қилиш назарда тутилган эди. Янги тартибга кўра, ижтимоий хавфи камроқ қилмиш (бундай ташкилотларда иштирок этиш) учун енгилроқ, уларни ташкил этганлик ёки уларга раҳбарлик қилганлик учун эса қаттиқроқ санкциялар белгиланиши мўлжалланмоқда.
Бундан ташқари, ҳужжат билан "диний экстремизм" атамаси "экстремизм" атамаси билан алмаштирилмоқда. Бу экстремизмни муайян дин билан боғлаш амалиётига чек қўйиши ва қонунчиликда ягона ҳуқуқий ёндашувни таъминлаши керак.
Шунингдек, амалдаги қонунчиликда турли талқинларга йўл қўйган "экстремизм" тушунчасининг чегаралари аниқлаштирилмоқда. Энди уни саккизта аниқ ҳаракат тури асосида аниқ белгилаш кўзда тутилмоқда.
Муҳокама якунида қонун сенаторлар томонидан маъқулланди.
Изоҳ